Narkomaniya. Bir “narkomanın” çəkdiyi rəsmlər.

67
G13 Marihuana

Narkomaniya ( narke- donub qalma, mania – psixiki pozuntu) şübhəsiz ki, 21-ci əsrin gündəm mövzusudur. Hər il 200 min insanın ölümünə səbəb olur və bunun 50 mini təkcə ABŞ-ın hesabına düşür. Lakin narkomaniyanın gündəm mövzusu olması heç də ölüm sayına görə deyil, insan orqanizminə göstərdiyi qeyri-adi təsirə və illik təxminən 400 milyarda yaxın gəlirin əldə edilməsindədir. Çünki dünyada 300 milyona yaxın insan ən azı bir dəfə narkotik maddə istifadə edib.

İLK DƏFƏ İSTİFADƏ OLUNAN NARKOTİK MADDƏLƏR VƏ NARKOMANİYA TARİXİ:

Tarixə baxsaq, narkotik maddələrin ilk istifadəsi haqda məlumatlara papiruslarda rast gəlirik. Belə ki, təxminən eramızdan 1500 il əvvəlki papiruslarda tiryəkin ağrıkəsici və sakitləşdirici xüsusiyyətləri haqda yazıya rast gəlinir. Çətənə və tiryək yabanı halda çox asan tapıldığı üçün şumerlər tərəfindən ilk istifadə olunan narkotik maddələr siyahısına daxildir. Şumerlərdən sonra narkotik maddələr Mesopotamiyaya, oradan da İrana və Misirə yayılmışdır. Son olaraq da Misirdən Yunanıstana keçəməklə narkotik maddələr fəlsəfə tarixinə keçmişdir. Çünki antik Yunan yuxu (xəyali) tanrısı olan Morfeusun (Morfin adı buradan gəlir) simvolu tiryək meyvələridir. Antik Yunan yazarı olan Homer öz Odisseya dastanında tiryək haqqında belə deyir:” Kim bu dərmanı içərsə göz yaşı tökməz, hətta öz atası,dostu, sevgilisi də gözünün önündə öldürülsə o rahatlığını pozmaz”. Hippokrat isə öz kitabında tiryəkin prostat iltihabında, ishal və isterik xəstəliklərdə sakitləşdirici və ağrıkəsici olaraq istifadə edilməsini tövsiyyə edirdi. Avropa və Asiyada olan bu bitkilərdən başqa Cənubi Amerikada  insanlar koka(daha sonralar kokain kəşf olundu) bitkisinin yarpaqlarını çiynəyib udmaqla rahatlıq tapırdılar. Bunlar qədim dövrdə istifadə olunan  narkotik maddələrdir. Müasir dövrdə istifadə olunan narkotik maddələr XIX əsrdə laborator şəraitdə kəşf olunub. Bunlardan ilki Morfin, digərləri isə Kokainvə Heroindir. Heroin kəşf olunandan sonra Almaniyanın Bayer şirkəti onu 1898-ci ildə satışa çıxardı. Lakin yüksək dozada ölümə səbəb olması və asılılq yaratmasına görə satışdan qaldırıldı. 1938-ci ildə LCD zəkanı gücləndirən amphetamin yorğunluğu aradan qaldıran maddə olaraq satışa çıxarıldı. Daha sonralar əks təsirlərinə görə satışı qadağan edildi. Müasir dövrdə sintetik narkotik maddələrin illeqal bazarda ucuz qiymətə satılması və asan əldə edilən yuxarı tənəffüs yolları ilə bağlı olan dərmanlar, ağrıkəsicillər,boya maddələri, yapışdırıcı (xüsusi qoxulu) və.s kimi maddələr vəziyyətin daha da ölümcül olmasına şərait yaradır.

world_map

NARKOTİK İSTİFADƏÇİLƏRİ KİMLƏRDİR?

Müşahidələrə əsasən demək olar ki, istifadəçilər ( xəstələr ) psixopatik, mənəvi davamsız, psixi yetkin olmayan , intellekt səviyyəsi aşağı olan şəxslərdir. Ancaq qeyd etmək lazımdır ki, istifadəçilərin çoxu sadəcə bir dəfə dadına baxmaq üçün (test üçün) əyləncə olsun deyə istifadə ediblər. Yuxarıda qeyd etdiyim statistikaya əsasən deyə bilərik ki, onların bir çoxu asılı olmasa da, bir qismi təkrarən istifadə etməyə başlayır. Bir digər tərəfdən istifadəçilərin bir çoxu narkotik maddə ilə ilk dəfə müalicə zamanı tanış olur. Ona görə də lüzumsuz yerə həkimlərin keyləşdirici, ağrıkəsici təyin etməsi doğru deyil. Narkotik istifadəçiləri arasında çox məşhur və dahi deyəcəyimiz şəxslər də var: Adolf Hitler, Barak Obama, Edisson, Stiv Cobs, Dikens (Charles Dickens),Karl Sagan, Stefan King, Riçard Feynman, Ziqmund Freyd , Benjamin Franklin və başqa önəmli şəxsləri istifadəçi olaraq görmək olar.

sigmund_freud_life

Hitler haqqında olan bir digər məlumat isə nasist Almaniyasının əsgərlərinə pervitin adlanan narkotik maddələrin verilməsi idi. Bu maddələri xüsusilə ön cəbhədə şaxtadan qorunmaq üçün istifadə edildiyi deyilir.pervitin_0

NİYƏ GÖRƏ NARKOTİK MADDƏLƏR ASILILIQ YARADIR?

Narkotik alüdəçiləri tolerantlığın yüksəlməsi ilə əlaqədar get-gedə dozanı artırmalı olurlar. Çünki artırmadıqda eyni effekt (eyforiya) yaranmır. Narkotik maddələrdən asılılıq ilk başlarda fərdin öz iradəsinə bağlı olsa da, doza yüksəldikcə bioloji asılılıq yaranmağa başlayır. Məsələn, 1-2 həftə heroin istifadə etmək, asılı olmaq üçün kifayətdir. Asılı olan insanlar isə əldə etmək üçün ən iyrənc şeyləri belə etməyə hazır olurlar.

NİYƏ GÖRƏ DİGƏR ZƏHƏRLİ MADDƏLƏR NARKOTİK MADDƏLƏR KİMİ TƏSİR GÖSTƏRMİR?

Çünki narkotik maddələr sırf mərkəzi sinir sisteminə təsir göstərir. Təsir mexanizminə görə isə fərqlənirlər.

  1. Sinir sistemini yavaşıdanlar(tormozlayanlar) – tiryək,morfin və.s
  2. Sinir siteminin aktivliyini yaradanlar-kokain,ekstazi,amfetamin və.s
  3. Sinir sisteminin mexanizmini pozanlar- marixuana,çətənə ,xəşiş və.s digər maddələr

Narkotik maddələr kimyəvi cəhətdən fərqləndirilərək qruplaşdırılır.  Opiat tipli maddələr və Hallüsinogen maddələr əsas qruplardır.

OPİATLAR: Opium, heroin, tiryək, kodein, morfin və morfiyəbənzər maddələr, promedol və.s maddələr aiddir. Bunlar tibdə ağrıkəsici məqsədilə istifadə olunur. İstifadə zamanı zəiflik, yuxulu vəziyyət, başgicəllənmə, qulaqlarda küy yaranır. Əslində istifadəçilər maddənin yaratdığı eyforik vəziyyətin (onlar buna “cənnət” deyir) uzun müddət olduğunu düşünsə də, cəmi bir neçə dəqiqə sonra eyforik vəziyyət  süstlüyə daha sonra isə yuxuya keçir. Opiumlardan uzun müddətli istifadə zamanı ağızda quruluq, dəri hissiyatın zəifləməsi, çəkinin azalması, qanda şəkərin azalması tez-tez tərləmə, yuxuda isə qarabasmalar görürlər.

Kokain: Cənubi Amerikada bitən koka bitkisinin yarpaqlarından hazırlanır. Qəbul etdikdən sonra fikirlərin axını, yaradıcılığın güclənməsi kimi eyforik vəziyyət yaranır. Lakin 2-3 saat sonra süst vəziyyət yaranır. Kokain istifadəciləri bir müddət sonra cəmiyyətə qarşı nifrət hissi duyur və eqoizm ( eqosentrik hal, narsizm) yaranır. Bioloji olaraq isə qoca görünürlər və intellekləri dayazlaşmağa başlayır.

Həşiş: Geniş yayılmış narkotik maddədir, marixuana da bu qrupa aiddir. Çətənə bitkisindən alınır. İlk istifadə zamanı qusma, başağrıları olsa da, sonrakı qəbul etmə hallarında bunlar baş vermir. Qəbul etdikdən sonra öz-özünə öyünmək, çox danışmaq, rəqs etmək, yersiz gülmək və ya ağlamaq , illuziyalar görmək, əşyaları əlqaəsi olmayan şeylərə bənzətmək, erotik hissin güclənməsi ( təcavüz halları,, kimi eyforik hallar yaşanır. Uzun müddət qəbulundan sonra əqli zəiflik, anlaşılmaz nitq, əsəbilik, göz bəbəyinin daralması hiss olunur.

Hallüsinogenlər: Başda dietilamid lizergin turşusu olan – LSD (LCD) və bənzəri maddələr olmaqla hallüsinasiya görməyə səbəb olan bütün narkotik maddələr bu qrupa aiddir. Bu maddələri kiçik dozda qəbul etdikdən 15- 20 dəqiqə sonra psixi pozuntular yaranır. Bu pozuntular 2- 3 saat ərzində davam edir. Eşitmə, dad, görmə və qoxu hallüsinasiyaları, düşüncə pozuntuları baş verir. Onu da qeyd etmək lazımdır ki , LSD ilk dövrdə psixatriyada xəstələri alkaqoldan yayındırmaq üçün istifadə edilirdi.

Amfetaminlər – Ən əsas nümayəndəsi ekstazidir. Ekstazi əsasən klublarda istifadə olunur. Çünki onu qəbul etdikdən sonra yüksək miqdarda dopamin və norepinefrin sintez edilir. Bu da öz növbəsində saatlarla oynaya biləcək enerjinin yaranmasına səbəb olur.

Bryan Lewis Saunders adlı rəssam narkotik maddələri(hətta narkotik təsirə malik zəhərli maddələri ) istifadə edib sonra öz portretini çəkməyə çalışmışdır. Ortaya çox maraqlı rəsmlər çıxmışdır. İndi isə sizə bu rəsmləri təqdim edirik. Rəsmlərin altına istifadə etdiyi maddələr miqdarı ilə birlikdə yazılıb.

15111_m
7.5mg Hydrocodone / 7.5mg Oxycodone / 3mg Xanax
10mg Ambien
10mg Ambien
15118_m
Morfin
15110_m
100mg Trazadone
15119_m
60mg Geodon
3mg Klonopin
3mg Klonopin
Çaxmaq qazı qoxlamaq
Çaxmaq qazı qoxlamaq
10mg Loritab
10mg Loritab
Abilify / Xanax / Ativan
Abilify / Xanax / Ativan
Nitrous Oxide / Valium I.V.
Nitrous Oxide / Valium I.V.
Ativan / Haloperidol
Ativan / Haloperidol
PCP
PCP
4mg Dilaudid
4mg Dilaudid
7.5mg Percocet
7.5mg Percocet
15mg Buspar
15mg Buspar
Kustar üsulla hazırlanmış spirtli içkidən bir stəkan
Kustar üsulla hazırlanmış spirtli içkidən bir stəkan
100mg Adderall
100mg Adderall
Ritalin
Ritalin
4 Butalbitals
4 Butalbitals
100mg Seroquel
100mg Seroquel
4mg Risperdol
4mg Risperdol
Albuterol
Albuterol
250mg Cephalexin
250mg Cephalexin
50mg Zoloft
50mg Zoloft
Öskürək spreyi
Öskürək spreyi
10mg Zyprexa
10mg Zyprexa
1 doz Dilaudid / 3 doz Morfin
1 doz Dilaudid / 3 doz Morfin
G13 Marihuana
G13 Marihuana
Zəhərli göbələk
Zəhərli göbələk
valium , həşiş , təmizləyici toz ( soldan sağa)
valium , həşiş , təmizləyici toz ( soldan sağa)
90 mg abilify
90 mg abilify
maye həşiş
maye həşiş
Sərxoş (mövzudan kənar)
Sərxoş (mövzudan kənar)
Absent
Absent
0.5 qram kokain
0.5 qram kokain
Komputer spreyi
Komputer spreyi
Heroin
Heroin
Qaz yağı
Qaz yağı
Khat
Khat
300 mg Litium
300 mg Litium
içində həşiş olan 2 keks
içində həşiş olan 2 keks
100 mg tramadol
100 mg tramadol
opium
opium

Digər rəsmlərə buradan baxa bilərsiniz

Sonda onu qeyd etmək lazımdır  ki , narkotik maddələrin istifadəsi zərərli, satışı isə qadağandır. Hər il narkotik maddələrdən əldə olunan gəlirin hesabına  terrorist qruplaşmalar maliyyələşir və onlar da bunun sayəsində terror aktları həyata keçirirlər. Buna görə də narkotik maddələr həm birbaşa, həm də dolayı yoldan zərərlidir.

mənbələr:

herbalthera.com

ukcia.org – Cannabis Use and Psychosis

anadolu xəbər agentliyi

uzman Dr. Ali Gök – Ruh sağlığı ve hastalıkları

N.İsmayılov. Psixatriya

 

http://bryanlewissaunders.org/drugs/ – rəsmlər 

CAVAB YAZ

Zəhmət olmasa şərhinizi daxil edin!
Zəhmət olmasa adınızı buraya daxil edin