Şıxəmməd Əyyubov

51 MƏQALƏLƏR0 ŞƏRHLƏR
Bakı Mühəndislik Universitetində Kompüter mühəndisliyi üzrə təhsil alıram. Hobbi olaraq maraq dairəmdə olan mövzulardan yazıb, tərcümə edib bloqda paylaşmağı sevirəm.

Kompüterin atası – Alan Türinq və Türinq mükafatları

Başınızı kompüterdən qaldırın, ətrafınıza baxın. Hər gün, hər saniyə kompüterlərlə iç-içəsiniz. Bu yazını oxuduğunuz dizüstü və ya masa üstü kompüter, əlinizdəki telefon, qarajınızdakı avtomobil, hətta bəlkə də yaşadığınız ev … Hamısının içində prosessorlar, əməliyyat sistemləri, milyardlarla sətir kodlar, proqramçının siz fərqinə belə varmadan düzəltdiyi böcəklər var. Hamınız Alan Turinqin adını...

Əziz Nesin: Yeni il təbriki

1965-ci ili idi. İşə girdiyim iki həftə idi. Bir idarədə yazı işləri üzrə müdirin köməkçisiydim. Bayrama on gün qalmışdı ki, müdirim xəstələndi və işə gələ bilmədi. Səhəri gün sədr məni otağına çağırdı. - Buyurun, müəllim. - Təbrik kartları hazırdı, oğul? - Hansı təbrik kartları, müəllim? - Vaaayyy! Şükrü sənə deməyib? Bayram gəlib çatdı, təbrik...

Stiven Vaynberqin yekun nəzəriyyəsi haqqında arzuları və Stiven Houkinqin vahid nəzəriyyə yaratmaq üçün iki məsələsi

Qədim yunanlar dünyanın başlanğıcının nəinki qeyri-məlum olduğuna inanırdı, həm də hesab edirdilər ki, o dərk oluna bilər. Həmin vaxtlardan və xüsusilə, sonuncu yüzilliklərdə bizim bütün biliklərimizi qane edən, bütün suallarımızı cavablandıra bilən mütləq formullara Başlanğıc (yekun) nəzəriyyələri açmaq üçün həddindən çox addımlar atılıb. Görünür, həqiqəti dərk etmək üçün atılmış...

“Göydən ulduz düşdü, arzu tut”- ifadəsinin gizli tərəfləri

Ulduz axması (sürüşməsi)  haqqında az eşitməmişik . Öz gözlərimizlə də dəfələrlə şahidi olmuşuq. Gecə vaxtı açıq havada göy üzünü seyr edərkən müxtəlif rəng və parlaqlıqdakı ulduzların meydana gətirdiyi o inanılmaz və möhtəşəm mənzərənin içindən bir ulduzun parlaq bir cizgi cızaraq sürüşüb getdiyini şübhəsiz ki, görmüşsünüz. Bəziləri ürəyində bir dilək...

Qaranlıq maddə nədir?

Haqqında bir çox tədqiqatların olduğu və müasir fizikanı maraqlandıran mövzuların arasında ən başda duranlardan biri də qaranlıq maddə məsələsidir, tam olaraq nə olduğu isə hələ də məlum deyildir. Bu səbəblə olduqca maraq göstərilən mövzular arasında bəlkə də ən başda olanıdır; yalnız mövzuya maraqlı şəxslərin deyil, müxtəlif sahələrdən bir çox...

Kainatda qüvvə, enerji və enerji axını

Əgər qəbul etsək ki, dünyəvi hadisələrin dəyişməsinin səbəbi qüvvədir, o zaman cismin əlamətinin bu qüvvənin təsiri altında dəyişmə sürətinin göstəricisi də kütlədir. Burada qüvvə termini ilə qarşılıqlı təsir nəzərdə tutulur. Qarşılıqlı təsir dəqiq təyin edilmiş kəmiyyət deyildir və onu ölçmək, real prosesləri göstərən tənlikdə istifadə etmək mümkün deyil. Tənlikdə isə yalnız...

Ağrı hissini azaldan gen mutasiyası

Demək olar ki, heç ağrı hiss etməyən bir italyan ailənin ortaq xəstəliyinin genetik kökləri kəşf edildi. Haqqında söhbət gedən ailə 78 yaşlı bir qadın, iki orta yaşlı qızı ve onların üç övladından ibarətdir. Onlardan heç biri normal insanlar kimi ağrını hiss etmir, hətta, yaralananda belə fərqinə varmırlar. Bu vəziyyət...

İnsan klonlaşdırmaq

Tədqiqatçılar klonlanmış insan embrionundan kök hüceyrə əldə etməyi bacardıqlarını bildirdilər, Science redaktorları bunun uzun zamandır gözlənilən elmi inqilab olduğunu və ilin kəşfi olacağını söyləmişdilər. Onlarla uğursuz cəhdlərdən sonra nəhayət gerçəkləşdi. Alimlər bu il klonlanmış insan embrionundan əldə edilən və uzun zaman ərzində canlı qala bilən embriyonik kök hüceyrə əldə edə bildiklərini elan...

Qaranlıq maddənin mənşəyi ilə bağlı yeni nəzəriyyə

Kainatın sadəcə kiçik bir qismi görünən maddədən əmələ gəlmişdir, yerdə qalan böyük bir hissəsi isə qaranlıq maddə və qaranlıq enerjidən meydana gəlmişdir. Qaranlıq enerji haqqında məlumatlar çox azdır, ancaq qaranlıq maddənin varlığı haqqında çoxlu nəzəriyyələr və təcrübələr mövcuddur. Almaniyanın Mayns şəhərində yerləşən Yohannes Qutenberq Universitetinin (Johannes Gutenberg University -...

Qara dəlik nədir?

Qara dəlik kosmosda olan və işığın belə qaça bilmədiyi çox-çox güclü bir qravitasiya sahəsinə sahib olan kosmik cisimdir. Eynşteynin ümumi nisbilik nəzəriyyəsi ilə təyin edilmiş olan qara dəliklər işıq yaymadığı üçün qara olaraq xarakterizə edilir. Qara dəliklər nə qədər böyükdürlər? Qara dəliklər müxtəlif ölçülü ola bilərlər, lakin təməl olaraq 3 növ...