Əsas səhifə Elm İqtisadiyyat

İqtisadiyyat

Pareto qanunu, Pareto prinsipi və ya 20-80 prinsipi 

Pareto qanunu, Pareto prinsipi və ya 20-80 prinsipi iqtisadçı və sosioloq Vilfredo Paretonun şərəfinə adlandırılmış empirik qaydadır. Mahiyyət etibarilə qısa formada belə qeyd etmək olar: əməyin 20%-i nəticənin 80%-ni təmin edir, geridə qalan 80% sərf olunmuş əmək isə cəmi 20% nəticənin yaradıcısıdır. Bu qayda-qanun  müxtəlif istiqamətli fəaliyyət sferalarında effektivlik faktorlarının analizində istifadə olunur və belə...

İnflyasiya nədir?

Qiymətlərin ümumi səviyyəsinin artması   adlanır. İqtisadçılar inflyasiyanın templərini istehlak qiymətləri indeksinin (İQİ), ÜDM-in deflyatoru və yaxud digər hər hansı qiymət indeksinin dəyişikliyindən istifadə edərək ABŞ–da son 60 ildə qiymətlərin illik artımının 5% təşkil etdiyini, yəni müzakirə edilən dövrdə tutuşdurulan əmtəələrin qiymətlərinin təxminən 18 dəfə artdığını göstərən qiymət indeksi kimi...

İqtisadiyyatın 10 Prinsipi – İqtisadiyyatın bütövlükdə fəaliyyəti

Biz əvvəlki 2 məqalədə (1-ci və 2-ci hissələr) fərdlərin qərar qəbul etmək qaydasını və onların bir-biri ilə qarşılıqlı əlaqəsinin nəzərdən keçirilməsi haqqında danışdıq. İqtisadiyyat bu qərarlardan və qarşılıqlı əlaqələrdən ibarətdir. Sonrakı üç prinsip bütövlükdə iqtisadiyyatın fəaliyyətinə aiddir. Prinsip 8. Əhalinin həyat səviyyəsi ölkənin əmtəə qabiliyyəti və xidmətləri istehsal etmək bacarığı ilə...

İqtisadiyyatın 10 Prinsipi – İnsanların qarşılıqlı təsiri

Əvvəli bu keçiddə - İqtisadiyyatın 10 prinsipi İqtisadi nəzəriyyənin nəzərdən keçirdiyimiz ilk 4 prinsipi fərdin qərarları qəbul etməsinin əsasında durur. Lakin qəbul etdiyimiz bir çox qərarlar təkcə bizim deyil, başqa insanların da həyatına təsir göstərir.  Növbəti 3 prinsip insanların bir-birinə qarşılıqlı təsirinə aiddir. Prinsip 5. Hər kəsin xeyrinə ticarət Yəqin ki, yapon...

İqtisadiyyatın 10 prinsipi – Qərarlar necə qəbul olunur?

İqtisadiyyat yunan sözü olan “ekonomika” sözündən götürülüb, mənası “ev təsərrüfatlarının idarə edilməsi” deməkdir. İlk baxışdan ev təsərrüfatı və iqtisadiyyat fərqli anlayışlar kimi görünə bilər, lakin diqqət yetirsək, onların arasında oxşar cəhətlərin çox olduğunu müşahidə edərik. Ev təsərrüfatlarında bir çox qərarların qəbul olunması zəruriyyəti ilə qarşılaşırıq. Məsələn, ailə üzvlərinin hər birinin yerinə...

Reklamlarda əzilən , əmtəə hesab edilən qadın

Reklam istehlakçıda istehlak istəyi yaradıb(lüzumsuz olsa da ) , onu məhsula maraqlandırıb ona bir şeyləri satmaq məqsədi güdür.(Daha ətraflı baxın : John Berger - Görme biçimleri:REKLAM)  Reklamlar bəzən sizin istifadə məqsədinizi göstərərkən bir çox hallarda emosional mesaj verən psixoloji təlqindən istifadə edir. Bu psixoloji mesaj isə ailə , qadın ,...

Yaşamaq istədiyiniz dünya necədir?

Dünyamız bənzəri görülməmiş sürətlə dəyişir. Texnologiya, demokratiya, iqlim dəyişikliyi və qloballaşma kimi faktorlar vacib olduqları üçün, qeyri-müəyyənlik yaratdıqları bəzi məqamlarda dəyişmə qorxusu olduğu üçün vacib məsələlər olaraq görülür. Lakin, Asiyada yaşanan 50 illik dəyişikliklər ümumilikdə müsbətdir. Bu dəyişikliklər Asiyaya zənginlik gətirmiş, milyonlarla insanı yoxsulluqdan xilas etmişdir. Bu gün, bölgədəki...

Varlılar oynayır , kasıblar baxır – Futbol

"Yalnız futboldan anlayışı olanın, futboldan da anlayışı yoxdur." (L. C. Menotti)   Giriş Bu yazıda futbolun sənayeləşməsi və bu prosesin günümüzdəki görünüşündən bəhs olunacaq. Sənaye futboluna yanaşmamız eyni zamanda kapitalizmin zaman və məkan üzərindəki təhkiminin Futboldakı əks olunmalarını da özündə ehtiva etdirərək, kəndlilərin azadca oynadığı oyunun işçi sinifinə satışa çıxarıla bilən bir əmtəə...

Qlobal iqtisadi vəziyyət 2050-ci ildə necə olacaq?

Gələcək:  Qlobal iqtisadi vəziyyət 2050-ci ildə necə olacaq? Elə görünür ki, dünya 2050-ci ildə olduğundan çox fərqli olacaq.  Eyni şəkildə iqtisadiyyat və maliyyə dünyasına da bu dəyişikliyin təsir edəcəyi gözlənilir. PwC-in yaydığı son hesabatlardan biri 35 il sonrakı iqtisadiyyat dünyasını obyektiv altına alır. “Gələcəyə dair: Qlobal iqtisadi vəziyyət 2050-ci ildə necə olacaq?...

Peşə seçimi zamanı gəncin düşüncələri

193 il əvvəl may ayının 5-də Trierdə protestant ailəsində dünyaya bəşəriyyətin ən görkəmli ziyalılarından olan alman mütəfəkkiri, filosof, sosioloq, iqtisadçı və ictimai xadim Karl Henrix Marks gəlib. Onun  fəlsəfədə "dialektik və tarixi materializm", iqtisadiyyatda "izafi dəyər nəzəriyyəsi" və siyasətdə "sinfi mübarizə təliminin formalaşması" işləri  bəşəriyyətə böyük töhfələr verib. Bu...