Mühəndis sözünün etimologiyası və formalaşması (Ensiklopedik bilgi)

Post date:

Author:

Category:

Mühəndis sözünün ingilis dilində hərfi mənasını daşıyan “engineer” sözü “to engine” felindən yaranmışdır. “Engine”“ingeniouse” sözləri “yaratmaq” mənasını daşıyan (to create) latın sözü olan “ingenerate” sözündən yaranmışdır. Burada “yaratmaq” ifadəsi nümunə və əşyanı yoxdan var etmək mənasını daşımır. Vardan var etmək deməkdir. Əvvəllər ingilis dilində “engine” feli kəşf etmək mənasını daşıyırdı. Dolayısı ilə əvvəllər mühəndislər “engineers” yeni “şeylər” kəşf etmiş yaradıcı insanlar idi. İngilis dilində “engine” sözü isim olaraq “mühərrik, maşın (mexanizm mənasında) və lokomativ kimi səslənir.

Azərbaycan dilində istifadə olunan mühəndislik termini ilkin halda “çəkmək” və zamanla “ölçü götürmək” mənasına gələn farscadan “Andaahten” və ya “Andazidan” fel köklərindən yaranmışdır. “Kəmiyyət”, “ölçü” mənasını daşıyan və həndəsə əvəzinə də istifadə olunan “Andaze” sözü də buradan yaranmışdır. Ərəblər “Andaze” sözünün əvvəlinə “h” hərfini ələvə edərək “həndəsə” sözünü işlədirdilər. Həndəsə sözündən də mühəndis sözü törəmişdir. Ərəblər həndəsə elmi ilə məşğul olan şəxslərə “əl-mühəndis” adını vermişdilər.

Mənbə:

Durmuş Günay- Mühəndislik, teknoloji ve tarih

Duray Alpaslan- Mühendislik tarihi felsefe üzerine bir araştırma

Müəllif: Qadir Qafarov

AzTU-nun əməkdaşı, Peşə təhsili üzrə araşdırmaçı-yazar.

Redaktə etdi: Nisə Qulizadə

STAY CONNECTED

20,112FansLike
2,238FollowersFollow
0SubscribersSubscribe

INSTAGRAM

X ; Y ; Z nəsilləri nəyi ifadə edir? Onlar necə formalaşır ?

Adətən, yaş fərqi olan insanlar ilə fikirlərimiz üst-üstə düşmədikdə "nəsil" ; "generasiya fərqi’" deyib keçirik. Çünki onlar yaşca bizdən böyük ya...

Kommersiya marketinqi nədir?

Marketinqin şirkətlər üçün çox uzun müddətdir imtina edilməz bir ünsür olmasının səbəbi davamlı inkişaf edən dinamik quruluşa malik olması və dəyişikliklərə asanlıqla...

Superkompüter nədir? (Ensiklopedik bilgi)

Superkompüter – çoxprosessorlu hesablama sistemidır və ilk superkompüter amerikan mühəndis Seymur Krey tərəfindən 1975-ci ildə yaradılmışdır və məhsuldarlığı sürüşkən vergüllü ədədlər üzərində...