Ziddiyətlərin müxtəlifliyi qanunu: Antoqonistlər

Post date:

Author:

Category:

Ziddiyətlərin müxtəlifliyi qanunu: Dünyada başlıca ən müxtəlif ziddiyyətlər mövcuddur. Bunlardan biz daxili və xarici, antaqonistqeyri- antaqonist ziddiyyətlər haqqında danışacayıq.

Daxili ziddiyyətlər müəyyən predmetin bir-birinə əks tərəflərinin qarşılıqlı təsiri, mübarizəsidir. Məsələn, müsbət yüklü nüvə ilə mənfi yüklü elektronların qarşılıqlı təsiri “mübarizəsi “olmadan atom mövcud ola bilməzdi.Assimilyasiya və dissimilyasiya olmadan orqanizm mövcud ola bilməzdi .

Xarici ziddiyyətlər müəyyən predmetin onun əhatə edən mühitlə, bu mühitdəki predmetlə ziddiyyətli münasibətləridir. Xarici ziddiyyətlər inkişafa kömək edə bilər və ya onu ləngidə bilər, ona müxtəlif şəkillər, formalar verə bilər, lakin prosesin başlıca gedişini , bütövlüdə inkişafı adətən müəyyən edə bilmir.

Antaqonist və qeyri-antoqonist ziddiyyətlərdən danışarkən hər şeydən əvvəl ictimai hadisələr sahəsini nəzərdə tutmaq lazımdır.

Antaqonist ziddiyətlər – hər şeydən əvvəl mənafeləri bir-birinə barışmaz düşmən olan siniflər arasındakı ziddiyətlərdir. Bu ziddiyyətlərin ən mühüm əlaməti ondan ibarətdir ki, bunlar hansı ictimai quruluş üçün tipikdirsə, həmin ictimai quruluş çərçivəsində bunları həll etmək mümkün deyildir. Misal üçün burjuaziya və proletariatın mənafeyi bir-birinə kökündən əksdir: burjuaziya öz hökmranlığını əbədiləşdirməyə, proletariat isə istismardan azad olmağa çalışmışdır. Nəticədə onların arasında kəskin sinfi mübarizə gedir və mübarizədə labüd surətdə ictimai inqilab ilə bitir. Beləliklə , sinfi mübarizə və ictimai inqilabı kapitalizmin antaqonist ziddiyyətlərinin həll edilməsinin xüsusi formasıdır.

Qeyri antoqonik ziddiyətlər– öz əsas başlıca mənafeləri bir-birinə uyğun gələn siniflərin və ictimai qrupların ziddiyyətləridir. Bu ziddiyyətlər ictimai inqilab vasitəsi ilə həll edilmir, tədricən aradan qaldırılır. Məsələn, fəhlə sinfi və kəndlilər arasındakı ziddiyyətlər belədir. Kapitalizm şəraitində şəhər kəndi istismar edir və kəndin şəhərə olan kinini müəyyən dərəcədə fəhləyə də aid edir. Kəndlinin mülkiyyəti var (torpağı, atı, avadanlığı və.s.) və o həmin mülkiyyəti saxlamaq istəyir. Fəhlənin mülkiyyəti isə yoxdur. Fəhlələrlə kəndlilərin mənafeyi bazarda da toqquşur, burada kəndli öz əməyini məhsullarını baha satmağa çalışır.Bütövlükdə bunların hamısı kapitalizmdə fəhlə sinfi ilə kəndlilər arasıda müəyyən ziddiyyətlər doğurur. Bu siniflərin hər ikisi də istismar olunun sinifdir. Buna görə də onlar istismarı aradan qaldırmağa çalışır və bu başlıca məsələlələrdə onların mənafeyi eynidir.

Əsas oxu: https://rezonanss.com/dialektik-materializm/

STAY CONNECTED

20,764FansLike
2,507FollowersFollow
16,400SubscribersSubscribe

INSTAGRAM

Ziya Mehdiyev
AZƏRBAYCAN TİBB UNİVERSİTETİNDƏ TƏHSİL ALIR. ƏSASƏN FƏLSƏFƏ,PSİXATRİYA/PSİXOLOGİYA,TİBB BÖLMƏSİNDƏ MƏQALƏLƏR YAZIR. REZONANSIN İDEYA MÜƏLLİFİDİR.

Rosenhan təcrübəsi – Ağıllı və dəliləri həqiqətən də, fərqləndirə bilirik?

Stanford universitetinin professoru David Rosenhan 1973-cü ildə psixiatrların (əslində elə bütün cəmiyyətin) psixologiyası normal olan və olmayan şəxsləri həqiqətən fərqləndirib-fərqləndirməyəcəyini görmək...

Matilda effekti – Cinsiyyətə görə təyin edilən etibar

Elmdə ən önəmli kəşflərə verilən nüfuzlu Nobel mükafatının indiyədək 800-dən çox kişi alim sahibi olsa da, qadın mükafatçıların 50-dən az olduğunu...

Edip kompleksi: mifologiya və psixologiya

"Kor Edip uşaqlarını tanrılara tapşırır", Benini Qaqnero (The blind Oedipus commending his children to the Gods, Benigne Gagneraux), Nationalmuseum, Stokholm